Финский язык. Урок 7. | Финляндия: язык, культура, история
НЕ ЗАБУДЬТЕ ПОМОЧЬ САЙТУ МАТЕРИАЛЬНО - БЕЗ ВАШЕЙ ПОДДЕРЖКИ ОН СУЩЕСТВОВАТЬ НЕ СМОЖЕТ!

Финский язык. Урок 7.

ПРЕДЫДУЩИЙ УРОК


В этом уроке:

  • Диалог

  • Имена цифр

  • Местоимения во внутри- и внешнеместных падежах

  • Использование внутри- и внешнеместных падежей

  • Управление глаголов (rektio)


Диалог


— Hei! Minä olen Matti Virtanen. Kuka sinä olet?

— Hei! Minä olen Ivan Petrov.

— Oletko sinä venäläinen?

— Kyllä olen. Asun Venäjällä, Moskovassa. Missä sinä asut?

— Asun Suomessa, Espoossa. Sinä puhut suomea hyvin.

— Kiitos. Missä olet työssä?

— Olen työssä tehtaalla. Missä sinä olet työssä?

— Olen opettaja. Puhutko sinä englantia?

— En puhu. Puhun vähän ruotsia.

Слова:

kukaкто

Venäjälläв России

Moskovassaв Москве

olla työssäработать (где-либо)

tehtaalla на заводе (tehdasзавод, основа tehtaa-)

ruotsiшведский язык


Имена цифр


Цифры мы уже проходили — раз, два, три… — yksi, kaksi, kolme

Но у цифр есть еще собственные имена — как и в русском языке: единица, двойка (- Садись, Петров, двойка!), тройка.

Вот как это будет на финском:

1 — ykkönen (единица)

2 — kakkonen (двойка)

3 — kolmonen (тройка)

4 — nelonen (четвёрка)

5 — vitonen / viitonen (пятёрка)

6 — kutonen / kuutonen (шестёрка)

7 — seiska (семёрка)

8 — kasi (восьмёрка)

9 — ysi (девятка)

10 — kymppi (десятка)

Эти названия нужно выучить, в финском языке их широко употребляют, при этом в самых разных сиутациях.


Местоимения во внутри- и внешнеместных падежах


В прошлом уроке мы познакомились с внутри- и внешнеместными падежами. Ниже вы найдете формы личных, вопросительных и указательных местоимений во внутриместных падежах инессиве, элативе и иллативе:

nominatiivi
inessiivi      

 

elatiivi    

 

illatiivi    

 

minä     

 

minussa     

 

minusta     

 

minuun     

 

sinä     

 

sinussa     

 

sinusta     

 

sinuun     

 

hän     

 

hänessä     

 

hänestä     

 

häneen     

 

me     

 

meissä     

 

meistä     

 

meihin     

 

te     

 

teissä     

 

teistä     

 

teihin     

 

he     

 

heissä     

 

heistä     

 

heihin     

 

mikä     

 

missä     

 

mistä     

 

mihin (minne)     

 

kuka     

 

kenessä     

 

kenestä     

 

keneen     

 

tämä     

 

tässä     

 

tästä     

 

tähän     

 

tuo     

 

tuossa     

 

tuosta     

 

tuohon     

 

se     

 

siinä     

 

siitä     

 

siihen     

 


Использование внутри- и внешнеместных падежей


Сегодня мы будем рассматривать варианты использования знакомых нам падежей.

  1. Minusta on mukava kävellä sateessa.По-моему, здорово гулять под дождем.

В данном случае элатив указывает на точку зрения:

minusta, sinusta, Pekasta (по мнению Пекки), и так далее.

sateessa sade дождь (основа satee-)

  1. Minä teen tätä samaa työtä vuodesta vuoteen. Я делаю одну и ту же работу из года в год.

Здесь падежи элатив и иллатив указывают временные отрезки.

  1. Minulla on reikä hampaassa. У меня дырка в зубе. [hammasзуб, основа: hampaa-]

Minulla on… – у меня есть; sinulla on— у тебя есть и т.д.

Падеж адессив (-lla/-llä) указывает еще и на принадлежность.

Pekalla on auto.У Пекки есть машина.

  1. Mistä opiskelijat puhuvat?О чем говорят ученики?

Падеж элатив (-sta/-stä) указывает в данном случае на предмет разговора («о чём?«).

  1. Mitä kieltä puhut kotimaassasi? На каком языке ты говоришь в своей стране?

Партитив, как правило, используется, если в качестве объекта выступает неисчисляемое существительное, а также в отрицаниях:

En puhu saksaa.

Minulla ei ole autoa.  

Запомните:

дома kotona (missä?) – домой kotiin (mihin?) – из дома kotoa (mistä?)

на улице ulkona (missä?) – на улицу ulos (mihin?) – с улицы ulkoa (mistä?)


Упражнение 1.

Вставьте нужные окончания (-ssa/-ssä, -lla/-llä, -na-/nä, -n +lähellä (рядом), -n + ääressä (за, напр. за столом):

  1. Nainen istuu (bussi) ……, (tuoli) ……, (pöytä) ……, (auto) ……
  2. Mies seisoo (ikkuna) ……, (tie) ……, (posti) ……
  3. Opettaja on (kurssi) ……, (työ) ……
  4. Opiskelijat opiskelevat (yliopisto) ……, he lukevat (kirjasto) ……
  5. Hän ei ole (koti) ……, hän on ……
  6. Tänään me emme ole (kurssi) ……, olemme (puisto) ……
  7. Missä maassa saksalaiset asuvat? — ……
  8. Kirja ja vihko ovat (pöytä) ……
  9. Tänään olen Venäjä …… ja huomenna Tanska ……
  10. Pekka asuu Vantaa …… ja Matti Kotka …… 

Ответы:

Скрытый текст

1. bussissa, tuolilla, pöydän ääressä, autossa

2. ikkunan lähellä, tiellä, postissa

3. kurssilla, työssä

4. yliopistossa, kirjastossa

5. kotona, ulkona

6. kurssilla, puistossa

7. Saksassa

8. pöydällä

9. Venäjällä, Tanskassa

10. Vantaalla, Kotkassa


Упражнение 2.

Постройте предложения по образцу:

Образец:

Jussi ajattelee, että Marja on kaunis. Jussista Marja on kaunis.  

  1. Liisa ajattelee, että Matti on tyhmä.
  2. Leena ajattelee, että Pekka on komea.
  3. Me ajattelemme, että Suomi on kaunis maa.
  4. Minä ajattelen, että suomi on helppo kieli.
  5. Jussi ajattelee, että Seitsemän Veljestä on hyvä kirja.
  6. Ajatteletteko te, että täällä on kylmä? 

Ответы:

Скрытый текст

1. Liisasta Matti on tyhmä.

2. Leenasta Pekka on komea.

3. Meistä Suomi on kaunis maa.

4. Minusta suomi* on helppo kieli.

5. Jussista Seitsemän Veljestä on hyvä kirja.

6. Onko teistä täällä kylmä

* Обратите внимание, что название страны в финском языке совпадает с наименованием языка, но во втором случае слово пишется с маленькой буквы, а название страны – с большой.

venäjäрусский язык, VenäjäРоссия


Слова:

lukea (lue) – читать, изучать

vihkoтетрадь (основа: vihko- — чередования в основе в этом слове не происходит, это не то что исключение, а особенность слов, в которых гласная идет после hk — иногда чередование согласных есть — то есть k убегает, иногда нет, а иногда можно говорить и так и этак)

ajatella думать, полагать

tyhmäглупый

komeaкрасивый (если речь идет о мужчине)

helppoлегкий 


Управление глаголов


В финском языке некоторые глаголы имеют особое управление — rektio, то есть требуют постановки дополнения (объекта) в определенный падеж. Мы пока коснемся наиболее общеупотребимых глаголов.

  • käydäходить, посещать, побывать

käydä + missä   

Käyn saunassa joka viikko.Я хожу в сауну каждую неделю.

Missä käyt viikonloppuna? Viikonloppuna käyn Tampereella.

Начинающие учить финский язык часто не очень хорошо понимают значение глагола käydä. Значение «ходить» не про прогулки по лесу, например. То есть «Я иду к другу» — это глагол mennä, а вот «По вечерам я хожу в бар попить пива» — это käydä.

viikonloppuвыходные

Не забудьте:

Tampereella, Venäjällä, Rovaniemellä, но: Moskovassa, Pietarissa.

  • pitääнравиться, любить

pitää + mistä   

Pidän kuumasta kahvista. — Я люблю горячий кофе. (или: Мне нравится горячий кофе.)

Pidätkö tuosta pienestä valkoisesta kissasta?

Не забывайте добавлять окончания данного падежа ко всем определяемым словам (прилагательным), стоящим перед существительным!

  • jäädäостаться, оставаться

jäädä + mihin   

Huomenna jään kotiin. — Завтра я останусь дома. — то есть «остался куда», а не «остался где», как в русском языке, именно отсюда сложность для русскоговорящих, потому что управление (rektio) иногда очень заметно не совпадает.

Haluatko jäädä meille?

Haluan jäädä Tampereelle.

  • ostaaпокупать

ostaa + mistä/miltä   (то есть финны покапают не где, как мы: я купил цветы в магазине, а откуда: я купил цветы из магазина)

Mistä voi ostaa kukat talvella? – Luulen että torilta tai kaupasta.

kukkaцветок

talvi (основа talve) – зима

luullaполагать, думать

toriрынок, рыночная площадь

  • etsiä искать

etsiä + mistä   

Etsit sanaа sanakirjasta.

sanaслово

  • löytääнаходить

löytää + mistä/miltä   

Löydämme sienet metsästä.

Hän löytää lapset kadulta.

Löydän aina raha taskusta.

sieni (siene-) – гриб

rahaденьги

taskuкарман

  • unohtaaзабывать

unohtaa + mihin/mille   

Unohdan avaimet kotiin.

Lapsi unohtaa autonsa pihalle.

pihaдвор

  • rakastaaлюбить

rakastaa + mitä/ketä    

Rakastan sinua.


Упражнение 3.

Поставьте слова, указанные в скобках, в нужную форму, а заодно и расширьте свой словарный запас.

  1. Äidillä on huomenna synttärit. Haluaisin ostaa *** (hän) jotakin, mutta en tiedä mitä.
  2. *** (mikä) te puhutte?
  3. Minä en osaa auttaa *** (sinä). Sinun täytyy pyytää apua *** (Merja).
  4. Isoisä on todella kiva. Hän lukee *** (me) iltaisin satuja.
  5. Matti on tyypillinen liikemies. Hän puhuu aina *** (raha).
  6. Minulla on hirveät velat. Minun täytyy lainata vähän rahaa *** (minun veli). Hän on rikas.
  7. Pidän *** (Arto Paasilinna). Hän kirjoittaa *** (tavallinen elämä).
  8. Soitatko *** (minä) illalla?
  9. Etkö kuule, että puhelin soi? Vastaa *** (se)!
  10. Pidätkö sinä *** (minä)?
  11. Anteeksi, mitä sinä kysyit *** (minä)?
  12. Lainaan *** (sinä) 20 euroa, jos maksat sen *** (minä) takaisin ensi kuussa. 

Ответы:

Скрытый текст

1. hänelle

2. Mistä

3. sinua, Merjasta

4. meille

5. rahasta

6. minun veljestäni

7. Arto Paasilinnasta, tavallisesta elämästä

8. minulle

9. siihen

10. minusta

11. minua

12. sinulle, minulle

Слова и выражения:

en tiedä mitäне знаю что. Т.к. предложение отрицательное, то объект ставится в партитив.

sinun täytyy…тебе нужно… генетив + täytyy – одна из форм, передающая долженствование. После данной конструкции идет глагол в инфинитиве:

minun täytyy mennäмне надо идти

pyytää apuaпопросить о помощи

minulla on…у меня есть; minulla ei ole…у меня нет

soittaa сравните с глаголом soida – оба глагола в русском языке будут иметь значение «звонить». Soittaa используется, когда речь идет о субъекте, а soida – когда об объекте.

Sinä soitat.Ты звонишь.

Puhelin soi. Телефон звонит.

ensi kuussa в следующем месяце

Обратите внимание, что ensi остается неизменным, окончаний к нему не присоединяется: ensi kuussa, ensi viikolla, и так далее. 

äitiмать

synttärit — разговорное слово, соответствующее книжному syntymäpäiväдень рождения, но имеется в виду само мероприятие по отмечанию дня рождения

halutaхотеть

osata (osaa-)мочь, уметь.

Например:

Osaan englantia. Я говорю по-английски. (букв.: Я могу по-английски.)

pyytääпросить

apuпомощь. Apua!На помощь! 

isoisäдедушка

todellaдействительно

satuсказка. А есть также Satu – финское женское имя.

tyypillinenтипичный

liikemiesбизнесмен

hirveäужасный

velkaдолг

rikasбогатый

kirjoittaaписать

soittaaзвонить

kuulla – слышать

vastataотвечать

kysyäспрашивать

ensiследующий


Напоследок шуточная задачка:

On Maria X, Maria Y ja Maria Z. Yksi Maria on köyhä, yksi vanha ja yksi sairas. Yksi Maria on suomalainen, yksi saksalainen ja yksi englantilainen.

Maria X:n puhelinnumero on 276 451. Maria Y:n poikaystävän nimi on Pauli. Maria Z on köyhä. Saksalainen Maria on sairas. Köyhän Marian puhelinnumero on 538 727. Maria Z:n poikaystävän nimi on Patrik. Suomalainen Maria on vanha. Sairaan Marian poikaystävän nimi on Joel. Köyhä Maria ei ole suomalainen, mutta suomalaisen Marian puhelinnumero on 318 343.   

Minkämaalainen Maria X on?    

Minkämaalainen Maria Y on?    

Minkämaalainen Maria Z on?    

Millainen Maria X on?    

Millainen Maria Y on?    

Millainen Maria Z on?    

Mikä Maria X:n poikaystävän nimi on?    

Mikä Maria Y:n poikaystävän nimi on?    

Mikä Maria Z:n poikaystävän nimi on?    

Mikä Maria X:n puhelinnumero on?    

Mikä Maria Y:n puhelinnumero on?    

Mikä Maria Z:n puhelinnumero on?  

Ответ:

Скрытый текст

Maria X saksalainen sairas Joel 276 451
Maria Y suomalainen vanha Pauli 318 343
Maria Z englantilainen köyhä Patrik 538 727

On Maria X, Maria Y ja Maria Z. Yksi Maria on köyhä, yksi vanha ja yksi sairas. Yksi Maria on suomalainen, yksi saksalainen ja yksi englantilainen.

Maria X:n puhelinnumero on 276 451. Maria Y:n poikaystävän nimi on Pauli. Maria Z on köyhä. Saksalainen Maria on sairas. Köyhän Marian puhelinnumero on 538 727. Maria Z:n poikaystävän nimi on Patrik. Suomalainen Maria on vanha. Sairaan Marian poikaystävän nimi on Joel. Köyhä Maria ei ole suomalainen, mutta suomalaisen Marian puhelinnumero on 318 343. 


СЛЕДУЮЩИЙ УРОК

Послать ссылку в:
  • Добавить ВКонтакте заметку об этой странице
  • Facebook
  • Twitter
  • LiveJournal
  • Одноклассники
  • Blogger
  • PDF

Постоянная ссылка на это сообщение: https://www.suomesta.ru/2013/01/04/urok-7/

Добавить комментарий

Ваш адрес электронной почты не будет опубликован.